Królowa pojęć – obserwacja

Królowa pojęć – obserwacja

Wszechświat nadal pozostaje jedną wielką tajemnicą, lecz powoli zaczynamy zbliżać się do jego opisu, bo umiemy identyfikować rzeczy, które są w nim naprawdę ważne. Jednym z najważniejszych jego aspektów pozostaje królowa wszystkich pojęć – „obserwacja”.

Obserwacja rozumiana społecznie związana jest z ludzką uwagą.

Pojęcie „władzy” wywodzi się z pojęcia obserwacji, bo po to dajemy komuś formalną władzę, aby jego słowa były słuchane z należytą uwagą, polecenia wykonywane tak jak on przykazał, czyli żeby był On obserwowany przez większość.

Kiedy już skupiamy na czyichś słowach uwagę ludzkości, warto postarać się, aby nie był to czas stracony, dlatego ludzie ważni powinni mówić ogólne (bo przydatne dla większości) i mądre rzeczy – tak narodziło się pojęcie „odpowiedzialności”. Każda władza wyzbyta odpowiedzialności degeneruje się, gdyż po pewnym czasie ludzie przestają obserwować informacje niewarte wysłuchania. Władza posługuje się przemocą jako narzędziem, bo zagrożenie dla życia, zdrowia, czy majątku – przyciąga społeczną uwagę. Dlatego każda władza umiera w momencie utraty społecznego zainteresowania, statystycznego spadku liczby obserwacji.

Wiedza ludzkości również wywodzi się z obserwacji. Spośród wszystkich sposobów spędzania czasu, niektórzy (naukowcy) wybierają tworzenie konstruktu powiązanych ze sobą informacji, mających strukturę hierarchiczną. Z teorii wynikają prawa, z praw poszczególne tezy – na podstawie tez, możemy formułować przewidywania i opisy zjawisk, pomagających nam zachwycić się i zrozumieć otaczający świat.

Wszystko powyższe zbudowane jest tak, a nie inaczej – właśnie z powodu obserwacji. Nauka musi być powiązana ze sobą i hierarchiczna, aby nie trzeba było poświęcać uwagi na wszystkie jej wytwory. Teoria kompresuje i ułatwia wyszukiwanie informacji. Ranking cytować sugeruje pierwotne źródło. Poprzez „naukowy” konstrukt wiedzy następuje skrócenie czasu i energii poświęcanej na bezproduktywną obserwację.

Obserwacja jest źródłem idei pieniądza. Jest on bowiem ekwiwalentem statusu społecznego jednostki, która sprawdziła się w poprzednich przedsięwzięciach. Jeśli ktoś zrobi coś dla innych, co jest ważne (wiele warte) i robi to na masową skalę – „zarobi” dużo pieniędzy. Ten sukces dana jednostka może potem przeznaczyć na decydowanie o kolejnych projektach – poprzez zatrudnianie w swojej firmie ludzi, bądź poprzez płacenie za „uwagę” innych, np.: dzięki kampaniom informacyjnym i reklamie. Te zjawiska i byty, które przyciągną więcej uwagi ludzkiej w długim okresie czasu – nazbierają więcej obserwatorów – wygrywają konkurencję o społeczną supremację.

Królowa pojęć – obserwacja 4

Nie tylko nasza cywilizacja, lecz również Wszechświat, zbudowany jest na pojęciu obserwacji. Prawo do dokonania obserwacji jest jednym z najbardziej podstawowym praw fizyki.

Wszystkie typy materialnych obiektów, nawet niektóre prawa fizyki (takie jak zasada zachowania energii) muszą się do królowej pojęć dostosować.

Czas płynie zgodnie z potrzebami obserwacji. Każdy obiekt poruszający się szybciej trudniej obserwować, stąd też zegar zjawisk dziejących się wewnątrz trudno obserwowalnego obiektu spowalnia. Tak, aby zewnętrzny obserwator nie utracił żadnego wewnątrz dziejącego się zdarzenia. Im szybciej porusza się ciało, tym intensywniej jego metabolizm zwalnia, poprzez spowolnienie samego czasu. Czas jest więc sługą obserwacji.

Jest nim również grawitacja. Wyznacznikiem granicznego rozmiaru dla ciał niebieskich jest obserwowalność wnętrza. Innymi słowy, zdolność do przestawienia wszystkiego. co dzieje się wewnątrz, na powierzchni danego obiektu. Wraz ze zwiększaniem rozmiarów kuli, jej wnętrze rośnie do sześcianu promienia, a powierzchnia tylko do kwadratu, dlatego wcześniej czy później powierzchni brakuje. Każde większe ciało zapada się nieuchronnie do postaci czarnej dziury i to akurat w momencie dojścia do maksymalnej gęstość upakowania informacji na jego powierzchni.

Czarne dziury wyznaczają swoim horyzontem zdarzeń graniczną wielkość obiektu, którego wnętrze może być przestawione z maksymalną gęstością powierzchniową. Kiedy ilość materii znajdująca się w jej wnętrzu rośnie, horyzont zdarzeń powiększa się. W rezultacie gęstość ogromnej czarnej dziury (takiej jak w centrum Drogi Mlecznej) może być mniejsza niż gęstość wody na poziomie morza – wszystko w imię transparentności. Nic nie może pozostać ukryte, grawitacja jest zawsze posłuszna królowej pojęć, uniemożliwiając powstawanie (w tym Wszechświecie) czegokolwiek, czego nie będzie można obserwować z zewnątrz.

Im gęstszy obiekt, tym więcej się w jego wnętrzu dzieje. Pierwszy „sługa” obserwacji – czas, spowalnia więc wszystkie procesy w gęstych obiektach. Im są one gęstsze, tym silniejszy efekt spowolnienia czasu. Płaski (bo tak naprawdę obserwowalność wyznacza mu tylko dwa wymiary) Wszechświat przestałby istnieć, gdyby „umknęła mu”, dziejąca się w jego wielowymiarowej przestrzeni, choćby jedna obserwacja.

Obserwacji próbuje wymykać się Wszechświat w mikroskali, lecz i on zakreślony jest przez tego pojęcia granice. Tylko tam gdzie nikt nie patrzy – mogą dziać się niestworzone rzeczy. Cząstki przechodzą przez dwie szczeliny jednocześnie, dopóki się im nie przyjrzymy. Wtedy muszą się na coś zdecydować – obserwacja określa je i wyznacza, kolapsując funkcję prawdopodobieństwa do punktu.

Chmary cząstek wirtualnych pojawiają się w pustej przestrzeni, i to całkiem z niczego. Harcują, nic sobie nie robiąc z prawa zachowania energii. Są jak najbardziej prawdziwe, lecz pozostają w ukryciu, bo nie mogą zostać zaobserwowane. Im cięższa cząstka wirtualna powstaje, tym łatwiej ją zauważyć, dlatego żyje ona krócej. Prawo zachowania energii jest więc również sługą obserwacji – bo tyczy się tylko tego, co zostało spostrzeżone. Wszystkie niespostrzeżone cząstki giną więc w służbie królowej pojęć, zanim obserwujący Wszechświat dowie się, że „coś” powstało z niczego.

Królowa pojęć określa mikroświat, makroświat, kulturę ludzką i cyfrową cywilizację informacji. Wyznacza znaczenie władzy i bogactwa. Wyznacza te projekty, na które warto przeznaczać energię. Określa rolę i znaczenie wiedzy. Ważność tej ostatniej nie zależy bowiem od tego, czy została ona spisana, lecz od tego, przez ilu zostanie zaobserwowana – czyli przeczytana i zrozumiana. Wszystkie wydziały naukowe powinny więc posiadać działy public relations.

Wszystko, co nie jest obserwowalne, nie istnieje (nawet, jeśli tam jest)…

Zbigniew Galar

 

 

B
Co myślisz o tym artykule? Wyraź swoją opinię - zgrilluj tosta!
  • bardzo ciekawy-wypieczony tost (0)
  • w porządku-niezła grzanka (0)
  • potrzebny-smaczny tost (0)
  • średni-przeciętny tost (0)
  • nie podoba mi się-spalony tost (0)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *